Festivaltoiletten overleven: een eerlijke handleiding
Een festivalweide is drie dagen lang een dorp zonder riolering. Alles wat elders vanzelf gaat — spoelen, wassen, wegkijken — moet er tijdelijk aangesleept worden. Dat gaat verrassend vaak goed en soms spectaculair mis, en het verschil zit meestal in wat je zelf op zak hebt.
Mobiele toiletten op een festivalterrein. Foto: Acabashi, CC BY-SA 4.0, via Wikimedia Commons.
Wat er op de weide staat
| Type | Voor wie | Wat je mag verwachten |
|---|---|---|
| Dixi of mobiele cabine | Iedereen | Een tank, geen spoeling. Vroeg op de dag prima, na de headliner een loterij. |
| Plaskruis of open urinoir | Wie staand plast | Geen rij, geen deur. Precies daarom staan er zoveel. |
| Urinoir voor vrouwen | Wie een trechter of staand urinoir gebruikt | Duikt op steeds meer Belgische festivals op, meestal dicht bij de podia. |
| Betaalsanitair of “comfort”-toiletten | Wie ervoor betaalt | Spoeling, wasbakken, papier, en iemand die poetst. Vaak 1 tot 2 euro, of een dagpas. |
| Aangepast toilet | Bezoekers met een beperking | Meestal aanwezig bij de ingang en het podiumplein, soms met een aparte sleutel of polsbandje. |
| Campingsanitair | Kampeerders | Douches en toiletten in blokken. ’s Ochtends om acht uur is het er drukker dan aan de bar. |
De rij is niet toevallig ongelijk verdeeld
De rij aan de damestoiletten is langer, en dat is geen inbeelding: een toiletbezoek duurt er gewoon langer, en een deel van het aanbod — de plaskruizen — is er enkel voor wie staand plast. Twintig cabines en twintig meter plaskruis lijken evenveel capaciteit, maar zijn het niet.
Praktisch gevolg: loop door naar de verste blok. De cabines het dichtst bij het hoofdpodium hebben de langste rij en het minste onderhoud. Vijf minuten wandelen scheelt vaak twintig minuten wachten, en je staat aan een cabine die er ‘s avonds nog uitziet.
Wat in je zak zit voor je binnengaat
- Eigen papier. Een halve rol, platgedrukt, in een ziplockzakje. Dit is het enige punt op deze lijst waar iedereen het achteraf over eens is.
- Handgel. Er staat lang niet altijd een wasbak bij de cabines, en als er een staat is de zeep meestal op. Zie ook hoe vies is een openbaar toilet echt? — het draait om je handen, niet om de bril.
- Een lampje. Je telefoon werkt, maar dan hou je hem boven een tank. Een klein zaklampje of het lichtje van je sleutelhanger is beter.
- Muntgeld. Betaalsanitair werkt op festivals vaak met munten of tokens, niet met je bankkaart.
- Een haakje of een tas met een lus. De grond ligt nat. Wie zijn jas ergens kan hangen, komt er droger uit.
Drink slim, plan slim
- Blijf drinken. Uitdrogen om de rij te vermijden is de slechtste ruil van het weekend, zeker in de zon.
- Ga vóór de set die je niet wil missen, niet erna. Iedereen loopt tegelijk weg bij het laatste nummer.
- De rustigste momenten zijn tijdens de grote namen en vlak na zonsopgang. De drukste zijn tussen twee sets in.
- Kamp niet naast het sanitair. Het lijkt handig en het is het luidste, drukste en minst frisse plekje van de camping. Twee rijen verder is de zoete zone.
Als je een aangepast toilet of een luiertafel nodig hebt
Vraag het aan de infobalie zodra je binnen bent, niet wanneer het dringend wordt. De meeste Belgische festivals hebben een aanspreekpunt voor bezoekers met een beperking, met een polsbandje of sleutel voor het aangepaste sanitair — dat werkt niet altijd met de Eurosleutel, dus vraag na wat er op dít terrein geldt. Wat een aangepast toilet echt bruikbaar maakt, staat in wat maakt een toilet écht toegankelijk?
Voor een luiertafel geldt hetzelfde: de familiezone of de EHBO-post heeft er meestal een, ook al staat het nergens aangeduid. Zie een luiertafel zoeken onderweg.
Buiten de poort
Wildplassen in de straten rond het terrein is de klassieke manier om je festival duur te eindigen: het valt onder het politiereglement van de gemeente, en die zet er tijdens een festivalweekend net extra op in. Wat dat kost, staat in wildplassen in België.
Kom je vroeg toe of moet je nog wachten op je trein of bus, kijk dan even op de pagina van de gemeente waar het festival staat, of op de radar — die sorteert wat nú open is op afstand vanaf waar je staat. Ook het stationstoilet is bij de terugreis vaak de laatste beschaafde optie van het weekend.