Waar je altijd binnen kunt: bibliotheek, ziekenhuis, gemeentehuis
De meeste mensen zoeken een openbaar toilet: een gebouwtje op een plein, met een bordje. Er staan er in heel België een paar duizend. Maar de betrouwbaarste toiletten van het land staan in gebouwen die met iets anders bezig zijn — en die zijn er in élke gemeente.
Op deze site dragen 156 listings de naam van zo’n gebouw: bibliotheken, dienstencentra, sporthallen, zwembaden, buurtcentra, musea, stadskantoren. Dat is wat de steden zelf publiceerden. Het echte aantal ligt veel hoger, want een gemeentehuis meldt zijn toilet zelden aan een kaart.
De rangschikking, van zekerst naar minst zeker
| Gebouw | Open wanneer | Wat je mag verwachten |
|---|---|---|
| Ziekenhuis | Dag en nacht, ook zon- en feestdagen | Gratis, schoon, aangepast sanitair aanwezig. De enige categorie die ‘s nachts werkt |
| Bibliotheek | Winkeluren, vaak ook zaterdag | Gratis, rustig, meestal een luiertafel. De beste optie mét kinderen |
| Zwembad, sporthal | Ruime uren, ook ‘s avonds | Gratis tot aan de kassa; vraag het even |
| Dienstencentrum, buurthuis | Kantooruren op weekdagen | Gratis, en men is het gewend |
| Museum | Museumuren, vaak dicht op maandag | Het sanitair zit meestal vóór de kassa |
| Gemeentehuis, stadskantoor | Kantooruren, soms enkel op afspraak | Werkt in kleine gemeenten beter dan in grote |
| Kerk | Wisselend, vaak overdag open | Zelden een toilet ín de kerk, maar de parochiezaal ernaast heeft er soms een |
Waarom dit beter werkt dan een openbaar toilet zoeken
Drie redenen, en ze gelden alle drie het sterkst in kleine gemeenten.
Ze zijn er overal. 157 Belgische gemeenten hebben op deze kaart geen enkel openbaar toilet — zie hoeveel openbare toiletten heeft jouw gemeente? Een gemeentehuis en een bibliotheek hebben ze wel.
Ze zijn binnen. Geen vandalisme, geen winterschade, verwarming, licht, en meestal een wasbak met warm water — wat volgens hoe vies is een openbaar toilet echt? het enige is dat echt telt.
Ze zijn gratis. Waar een betalend toilet in een station of shoppingcentrum je 50 cent tot een euro kost, vraagt een bibliotheek niets.
De keerzijde: openingsuren
Dit hele lijstje valt weg zodra de deuren dicht zijn, en dat is meestal om zes uur. Bij 715 van de 3115 toiletten kennen we de openingsuren, en bij deze categorie zijn ze bepalender dan waar ook. Hoe je daarmee omgaat staat in hoe laat gaat een openbaar toilet open?; wat er daarna overblijft in een toilet vinden ‘s nachts.
Het ziekenhuis is de uitzondering die de regel draagt. Als je één adres uit dit artikel onthoudt: de spoeddienst van het dichtstbijzijnde ziekenhuis is dag en nacht open, is gratis, en heeft aangepast sanitair. Meer dan de helft van de nachtelijke toiletvragen in België is daarmee beantwoord.
Binnen vragen
Bij een balie hoef je zelden iets uit te leggen. Loop naar binnen, kijk naar de bordjes, en vraag het als je ze niet ziet. Anders dan bij een winkel of café is er geen aankoop in het spel: dit zijn gebouwen die van iedereen zijn.
De radar rekent de uren voor je door en toont enkel wat nu open is, gesorteerd op afstand.