Het zelfreinigende straattoilet: hoe die cabine werkt
Je kent hem: een ronde of ovale metalen cabine op de stoep, met een schuifdeur en een lampje dat aangeeft of hij vrij is. Je gaat binnen, de deur sluit, en na afloop hoor je water draaien. Dat geluid is de hele reden waarom dit type toilet bestaat.
Een zelfreinigende cabine op straat in Parijs, met gratis toegang. Foto: Coyau, CC BY-SA 3.0, via Wikimedia Commons.
Wat er gebeurt als de deur dichtgaat
Een zelfreinigende cabine is in wezen een vaatwasser met een toiletpot erin. De cyclus is overal dezelfde:
- Je gaat binnen en de deur vergrendelt. Het lampje buiten springt op bezet.
- De cabine registreert dat er iemand is. Op de bril, op de vloer, of allebei.
- Je verlaat de cabine en de deur sluit.
- De reiniging start: de bril draait weg of kantelt, wordt afgespoeld en gedroogd, en de vloer krijgt een spoelbeurt. Dat duurt ongeveer een minuut.
- De deur gaat weer open en het lampje springt op vrij.
Daardoor is de cabine bij elke bezoeker even proper — en daardoor moet je ook even wachten wanneer iemand net voor je binnen was. Wie voor een gesloten deur staat terwijl er niemand in zit, staat gewoon te wachten op stap vier.
Waarom de deur na een kwartier vanzelf opengaat
Elke cabine heeft een tijdslimiet, meestal tussen tien en twintig minuten. Daarna ontgrendelt de deur automatisch, met een waarschuwing vooraf. Dat is geen pesterij: het is de reden waarom deze toiletten niet als slaapplaats of verkooppunt eindigen, en dus de reden waarom ze open kunnen blijven zonder toezicht.
Voor de meeste mensen is dat ruim voldoende. Voor wie meer tijd nodig heeft — door een stoma, een katheter, een verzorging of gewoon door minder vlot bewegen — is het dat niet altijd. Dat is een reële beperking van dit type toilet en het is goed om ze te kennen voor je erin stapt. Zie ook wat een toilet echt toegankelijk maakt.
Gratis of betalend?
Beide bestaan, en het verschil is een politieke keuze van de stad, geen technisch verschil. Parijs zette in 2006 al zijn cabines op gratis; in Duitse steden hangt er meestal een muntjesautomaat aan. In België kom je beide tegen, vaak binnen dezelfde provincie.
Van de 3.115 toiletten op deze site staan er 242 als betalend genoteerd en 1.086 als gratis; bij de rest is het veld leeg. Het meest voorkomende bedrag is 50 cent (53 keer), gevolgd door een euro (23 keer). Meer daarover in betalen aan het toilet en wat kost een openbaar toilet?.
Waar ze staan, en waar niet
De zelfreinigende cabine is een stadsproduct. Ze staat waar veel voetgangers passeren en waar een gemeente een onderhoudscontract kan verantwoorden: winkelstraten, stationsomgevingen, uitgaansbuurten, grote pleinen. In Brussel en de grote steden kom je ze tegen, in een dorp van drieduizend inwoners niet — daar staat het klassieke gemetselde blokje, of niets.
Wat betekent dat ze exact daar staan waar ‘s nachts de nood het hoogst is. Veel cabines blijven ook ‘s nachts werken; op deze site staan er landelijk 197 toiletten als 24/7 open genoteerd, en de zelfreinigende cabines maken daar een flink deel van uit. Zie een toilet ‘s nachts.
Praktisch
- Wacht als het lampje op bezet staat maar er niemand binnengaat. De reinigingscyclus duurt ongeveer een minuut.
- Neem je tijd, maar niet te veel. Reken op tien tot vijftien minuten voor de deur ontgrendelt.
- Papier en zeep zitten in de cabine zelf, en worden bij de servicebeurt aangevuld. Zie wc-papier en zeep.
- De aangepaste uitvoering is breder en heeft beugels, maar niet elke cabine is er een. Kijk naar het rolstoelpictogram naast de deur.
Staat er bij jou in de straat een zelfreinigende cabine die hier ontbreekt? Voeg ze toe via het formulier onderaan een toiletpagina — of kijk in de radar wat er in de buurt nu open is.