Marktdag: 76 toiletten aan een Belgisch marktplein
De wekelijkse markt is een van de weinige activiteiten waarbij Belgen vrijwillig twee uur buiten rondlopen zonder ergens binnen te gaan. Je hebt tassen vast, je staat in de wind, en je drinkt een koffie aan een kraam. Precies het recept voor een toiletprobleem — en precies de dag waarop er meer mensen op het plein staan dan het sanitair aankan.
Marktdag in Diest. Foto: Michiel Hendryckx, CC BY-SA 4.0, via Wikimedia Commons.
Het goede nieuws
Marktpleinen zijn wél voorzien. Van de toiletten op deze site staan er 76 aan een plein met “markt” in de naam of het adres — Grote Markt, Vismarkt, Veemarkt, Botermarkt. Daarvan zijn er 23 gratis, 9 betalend en 35 uitdrukkelijk rolstoeltoegankelijk, en bij 25 zijn de openingsuren ingevuld.
Dat is, in verhouding, een van de beter gedocumenteerde categorieën op deze site. Logisch: het marktplein is de plek waar een gemeente haar sanitair zet, omdat het de plek is waar iedereen samenkomt.
Waar het toilet staat, in volgorde van waarschijnlijkheid
- Het stadhuis of gemeentehuis aan het plein. Tijdens de kantooruren binnenlopen mag; het onthaal wijst je de weg. Zie toiletten in openbare gebouwen.
- De ondergrondse parking onder het plein. In de grotere steden zit het toilet daar, niet erboven. Vaak betalend.
- Een vast toiletgebouwtje aan de rand van het plein. Het klassieke gemeentelijke blokje, soms met een toiletdame.
- De cafés rond het plein. Op marktdag is de kans dat je binnen mag het grootst van de hele week — ze draaien op die dag. Zie naar het toilet in een café.
- De kerk of het parochiecentrum. Vaak open op marktvoormiddag.
Wat er op de markt zelf verandert
- De uren volgen de markt, niet de kalender. Een gemeentelijk toilet aan het plein gaat op marktdag vroeger open dan op een gewone dinsdag — soms al om zes uur, voor de kramers.
- Marktkramers weten het. Wie daar elke week staat, kent het dichtste toilet en de code van de deur. Vragen kost niets.
- Op piekmomenten zijn de rijen ongelijk verdeeld. Waarom dat structureel is en niet toevallig, staat in waarom de rij aan het damestoilet altijd langer is.
- Op kermis- en jaarmarktdagen komen er mobiele cabines bij. Die staan aan de rand van het evenemententerrein, niet tussen de kramen. Ze staan niet op onze kaart, want ze zijn er drie dagen: zie festivaltoiletten voor hoe dat werkt.
Betalen aan het marktplein
Negen van die 76 toiletten zijn uitdrukkelijk betalend. Aan een marktplein is dat vaker dan gemiddeld een bemand toilet, met een schoteltje of een muntjesautomaat aan de deur. Reken op 50 cent tot een euro, en houd muntgeld bij je: veel van die toestellen nemen geen kaart. Zie betalen aan het toilet en wat kost een openbaar toilet?.
Praktisch voor een marktvoormiddag
- Ga eerst kijken waar het toilet staat, dan pas winkelen. Met twee volle tassen door een menigte terugstappen is het scenario dat je wilt vermijden.
- Neem muntgeld mee. Eén euro in je jaszak lost de helft van de gevallen op.
- Kom je met de auto, dan is de parking onder het plein vaak de snelste route naar een toilet, ook als je te voet bent.
- Twijfel je over de uren, kijk dan in de radar welke toiletten in de buurt nu open staan.
Ken je het toilet van jouw marktplein, en staat het hier nog niet op? Voeg het toe via het formulier onderaan een toiletpagina, of zoek eerst wat we in je gemeente al kennen.